संघर्षक्रांती वृत्तवेध - श्रीगोंदा 

दि.20 फेब्रुवारी 2026

(उज्वला उल्हारे)

देशातील एकमेव अध्यात्मिक गाव म्हणून ओळख असलेल्या श्री क्षेत्र मढी येथे हुताशनी पौर्णिमेच्या अगोदर तब्बल १५ दिवस साजरा होणारा भट्टी (होळी) उत्सव बुधवारी पारंपरिक, धार्मिक आणि पर्यावरणपूरक पद्धतीने मोठ्या उत्साहात पार पडला. सुमारे ५०० वर्षांची ऐतिहासिक परंपरा लाभलेल्या या होळी सोहळ्याला ग्रामस्थांसह भाविकांची मोठी उपस्थिती लाभली.

नाथांची शेजारती झाल्यानंतर संपूर्ण गाव एकत्र येत कानिफनाथ मंदिरासमोर एकच सार्वजनिक होळी विधिवत पूजा करून रात्री नऊ वाजता पेटविण्यात आली. भट्टीची पूजा मढी देवस्थानचे पदाधिकारी व पुजाऱ्यांच्या उपस्थितीत पार पडली. यावेळी उपजिल्हाधिकारी गणेश मरकड, प्रांताधिकारी प्रसाद मते, तहसीलदार उद्धव नाईक, पोलीस निरीक्षक विलास पुजारी, देवस्थानचे अध्यक्ष विठ्ठल मरकड, कोषाध्यक्ष दादासाहेब मरकड, सचिव माधुरी मरकड, विश्वस्त उत्तम मरकड, अनिल साठे, उषा मरकड, भाजपा युवा मोर्चाचे कुशल भापसे, माजी सरपंच भगवान मरकड, बाळासाहेब मरकड, बबन महाराज भिशे, प्रदीप पाखरे, शंकर पाखरे, विष्णू महाराज मरकड, राधाकिसन मरकड, भागेश मरकड, किरण मरकड, चंद्रभान पाखरे, बाळासाहेब मरकड, शामराव मरकड, डॉ. रमाकांत मरकड, ग्रामविकास अधिकारी गणेश ढाकणे, संतोष मरकड, किरण मरकड, कार्यकारी आधिकारी अशोक पवार आदी मान्यवर उपस्थित होते.

गावातून सुमारे दोन टन गोवऱ्या वाजत-गाजत गडावर आणण्यात आल्या. सूर्यास्तापूर्वी भट्टी रचून रात्री तिचे प्रज्वलन करण्यात आले. सुमारे १५ फूट व्यासाचे वर्तुळ आणि दहा फूट उंचीची भव्य रचना करण्यात आली होती.

या होळीचे वैशिष्ट्य म्हणजे संपूर्ण भट्टी गायीच्या शेणापासून तयार केलेल्या गोवऱ्यांनीच उभारण्यात आली असून लाकडाचा अजिबात वापर करण्यात आलेला नाही. पर्यावरणपूरक परंपरेचे जतन करत नाथ संप्रदायाची ही भव्य धूनी म्हणून भाविक या होळीचे दर्शन घेतात.

मढीत घरोघरी पाहुण्यांची वर्दळ होती तर गडावर भाविकांची मोठी गर्दी उसळली होती. गावातील प्रत्येक घरातून नाथांना व होळीसाठी पुरणपोळीचा नैवेद्य अर्पण करण्यात आला. भट्टी पेटल्यानंतर भाविकांनी प्रदक्षिणा घालत नारळ अर्पण केले. हुताशनी पौर्णिमेला सार्वजनिक होळीचा मान गोपाळ समाजाला असून त्या दिवशी ग्रामस्थ स्वतंत्रपणे होळी साजरी करत नाहीत, ही येथील वैशिष्ट्यपूर्ण परंपरा आहे.श्री क्षेत्र मढी येथे चैतन्य कानीफनाथांची संजीवन समाधी असून होळीपासून सुरू झालेली यात्रा गुढीपाडव्यापर्यंत चालते. धार्मिक श्रद्धा, सामाजिक एकजूट आणि पर्यावरणपूरक संदेश यांचा संगम असलेली मढीची भट्टी होळी राज्यभरातील भक्तांसाठी प्रेरणादायी ठरत आहे.